Gra szklanych paciorków

Gra szklanych paciorków oparta jest na symbiozie sztuki i edukacji. Uczestniczą w niej powszechnie zarówno dzieci jak i dorośli, ludzie różnych kultur, narodowości i religii. W odpowiednio przygotowanych do tego celu ośrodkach uczą się rzemiosła gry, pogłębiają je w podróżach do innych miejsc i uczestniczą w publicznych pokazach gry. Gra szklanych paciorków powstała w europejskiej prowincji pedagogicznej zwanej Kastalia i została opisana w powieści Hermanna Hessego. Jej zasad nigdy szczegółowo nie przedstawiono, nie znane jest też dokładne położenie Kastalii. Wiemy, że grę rozpoczynano zawsze od form najprostszych, od pojedynczej opowieści wywodzącej się z tej lub innej prowincji, od cytatu z księgi powstałej w którymś z wielu języków narodowych lub w którejś z tradycji religijnych, od układu kilku dźwięków charakterystycznego dla tej lub innej kultury, od znaku lub ornamentu, których symbolika związana jest z jakimś konkretnym miejscem na mapie. Następnie szukano dla tych cząstek elementarnych różnych odniesień, konstelacji, współbrzmień, korespondencji... Istotą gry była zatem dialogowość, napotykanie Innego, przekraczanie granicy, co stymulowało rozwój i w czym posługiwano się sztuką łączenia, tworzenia spoiw. 

Gra szklanych paciorków znakomicie wyraża ideę pracy praktyków dialogu międzykulturowego. Jest długofalowym programem edukacyjnym opartym na twórczości artystycznej, albo też sztuką otwartą na zaangażowane działanie społeczne. Respektuje i wspiera się na tym, co pojedyncze, podmiotowe i odrębne, a jednocześnie wytwarza przestrzeń spotkania, komunikacji, wzajemnych relacji z innymi “paciorkami” i z tego właśnie czyni istotę działania. Model wielokulturowości oparty na zróżnicowaniu i pluralizmie, a więc archipelagu różnych wysp, z których każda broni swej odrębności i tożsamości, zostaje tutaj zastąpiony modelem interkulturowości czy transkulturowości, a więc powiązania paciorków w całość, w którym złącze stanowi równie istotny element jak “paciorek”


Partnerzy 

Projekt będzie realizowany przez Fundację Pogranicze (Sejny, Polska), Stowarzyszenie Artystów “Pralnia” (Birmingham, Wielka Brytania) i Fundację Nowa Kultura (Bela Reczka, Bułgaria). Najstarsza stażem instytucjonalnym jest Fundacja Pogranicze, która od 1990 roku prowadzi działania interkulturowe w Europie Środkowowschodniej głównie, ale także Europie Zachodniej, na Kaukazie, w Azji Środkowej i Ameryce Północnej. Liderzy “Pralni” zdobyli swoje bogate doświadczenie przy tworzeniu The Public, który jest dzisiaj najważniejszym ośrodkiem publicznym w Birmingham, a także współpracując z Fundacją Pogranicze w projekcie “Tryptyk bośniacki” czy projekcie sieci ośrodków inspirujących nowe metody nauczania w ramach europejskiego programu “Leonardo”. Z kolei liderzy Fundacji Nowa Kultura byli jednym z najważniejszych ogniw realizowanego z sukcesem w latach 2001-2005 europejskiego programu “Żywe dziedzictwo – kultura na rzecz rozwoju społeczności lokalnych w Europie Południowowschodniej” [Living Heritage – Community Development Through Cultural Resources in South East Europe]. 

Partnerzy projektu prowadzą swoją działalność w regionach pogranicza, w społecznościach wielokulturowych, gdzie palącym problemem są kwestie pamięci, zdewastowanego dziedzictwa kulturowego i środowiska naturalnego, konfliktów społecznych i narodowościowych, imigrantów i budowania nowej wspólnoty. Każdy z partnerów tworzy w swoim miejscu ośrodek zajmujący się na co dzień pracą artystyczną i edukacyjną z udziałem lokalnej społeczności, spełniający jednocześnie rolę agory – miejsca spotkań, dialogu i współpracy różnych grup społecznych. W Sejnach istotny jest dialog sąsiadujących od stuleci i często będących ze sobą w konflikcie narodów (Polacy, Litwini, Białorusini, Ukraińcy, Rosjanie...) i religii (katolicy, greko-katolicy, prawosławni, protestanci, staroobrzędowcy), dialog z zapomnianą przeszłością (Żydzi), nawiązanie zerwanego dialogu młodych ze starszym pokoleniem. W Birmingham, które jest jednym z tych szczególnych miejsc w Europie, gdzie tzw. mniejszości etniczne stają się większością, najistotniejszy jest dialog z coraz liczniejszą rzeszą muzułmanów, dialog z imigrantami z Azji, Afryki, byłej Jugosławii i innych krajów dawnego obozu komunistycznego, o których już wiadomo, że nie są przejazdem tylko, lecz trwałą i ważną częścią społeczeństwa. W Belej Reczce dialog potrzebny jest do spotkania tradycji i bogatej kultury ludowej ze współczesnością i młodym pokoleniem, do zintegrowania społeczności cygańskiej, do rozwinięcia świadomości ekologicznej. 

Projekt “Gry szklanych paciorków” jest dla wszystkich partnerów początkiem zupełnie nowego etapu ich pracy, która w każdym z tych miejsc nie zakończy się wraz z końcem działań opisanych w projekcie. Projekt stwarza partnerom szansę pogłębienia własnych doświadczeń i podzielenia się swym rzemiosłem z innymi poprzez otwarcie własnego laboratorium dla współpracy międzynarodowej z innymi “budowniczymi mostów”. Ci inni to nie tylko partnerzy w projekcie, to także współpracujące przy “Grze szklanych paciorków” ośrodki w Hanji w Grecji i w Baku w Azerbejdżanie, a także uczestnicy laboratoriów wyjazdowych, które zostaną zorganizowane w tych ośrodkach dla praktyków dialogu interkulturowego z Bałkanów i Kaukazu. Wszyscy oni w szerszym sensie są partnerami projektu, którzy w przyszłości tworzyć będą własne laboratoria działające na rzecz kultury dialogu europejskiej prowincji pedagogicznej. 

Fundacja Nowa Kultura, Sofia, Bułgaria: http://www.novakultura.org/ 
The Laundry, Birmingham, Wielka Britania: http://www.laundryline.co.uk/ 
Etz Hayyim Synagogue, Hania, Crete: http://www.etz-hayyim-hania.org/ 
Center for National and International Studies, Baku, Azerbeidzan

Projekt “Gra szklanych paciorków” zmierza do kształtowania w XXI wieku europejskiej prowincji pedagogicznej, której życie codzienne oparte jest na kulturze dialogu. Kulturę tą tworzą i upowszechniają praktycy dialogu międzykulturowego. Aby ich kompetencja w tej dziedzinie mogła się ciągle doskonalić powstają tworzone przez nich ośrodki, działające w konkretnych społecznościach lokalnych w perspektywie długiego trwania. Stają się one swojego rodzaju laboratorium, w którym – w oparciu o różne pracownie artystyczne – wypracowuje się narzędzia, metody, innowacyjne formy i nowatorskie idee działań interkulturowych. Praca “budowniczych mostów” musi opierać się na rzemiośle, które ma swoje tradycje w różnych kulturach, którego tajniki trzeba żmudnie poznawać i przysposabiać do współczesnych uwarunkowań, a jednocześnie tworzyć warunki by również inni mogli się tego uczyć. Laboratoria, których praca skoncentrowana jest w konkretnym miejscu i społeczności, tworzą jednocześnie wspólną prowincję pedagogiczną, pozostając między sobą w ciągłej twórczej wymianie i inspirując kolejne ośrodki do podobnej działalności. 

Projekt “Gra szklanych paciorków” realizowany będzie w okresie jesień 2007 – jesień 2009. Jego celem jest wypracowanie nowych form pracy interkulturowej, rozumianej jako rzemiosło “budowniczych mostów”, stworzenie laboratoriów dla rozwoju i praktykowania tego rzemiosła, a także sieci ich współpracy i promieniowania tworzącej zalążek europejskiej prowincji pedagogicznej. W zamierzeniu realizatorów projektu inicjuje on pewną długofalową działalność, która powinna być kontynuowana przez pogłębianie warsztatu i poszerzanie kręgu oddziaływania (zapowiedzią tego jest zaplanowana w projekcie praca na Bałkanach i Kaukazie). Projekt powinien także dostarczyć konkretnych narzędzi, z których w przyszłości będą mogli korzystać “budowniczowie mostów” (w końcowym etapie pracy w poszczególnych laboratoriach powstać mają książka, płyta i film pomyślane jako przewodniki, pomoce i zapisy dobrych praktyk). 

LABORATORIA PRAKTYK MIĘDZYKULTUROWYCH 

Istotny element projektu “Gra szklanych paciorków” stanowią laboratoria praktyk interkulturowych, usytuowane w wielokulturowych społecznościach, do których ich codzienna praca jest adresowana. Są to miejsca pracy twórczej, dysponujące różnymi warsztatami artystycznymi i zespołem fachowców, którzy w oparciu o nie rozwijają i uczą rzemiosła budowania mostów. Jednocześnie są to miejsca publiczne, aktywne w życiu społeczności lokalnej, w których mają miejsce zdarzenia artystyczne, debaty i spotkania tych, którzy inaczej by się nie spotkali. Może to być jedno stałe miejsce, które jako centrum/ośrodek sytuuje się w społeczeństwie i pracuje przez lata na tradycję z tym konkretnym miejscem związaną. Może to być także sieć kilku miejsc, w których - poprzez “grę szklanych paciorków” - wytwarzana jest “przestrzeń dialogu”, i które obejmują w ten sposób nowe środowiska spełniające ważną rolę na mapie działań projektu. 

Projekt wzmacnia działalność laboratoriów, wymaga od nich tworzenia nowatorskich programów, współpracy międzynarodowej, dzielenia się swoim doświadczeniem z innymi, otwartości niezbędnej w tworzeniu podstaw wspólnej kultury dialogu. Wymogi te pomoże spełnić specjalne przedsięwzięcie zwane “otwartym laboratorium”, które w ramach projektu zostanie zrealizowane przez każdego partnera u siebie na miejscu.

Otwarte laboratorium 

Każdy z partnerów zorganizuje w miejscu, w którym prowadzi działalność, jedno “otwarte laboratorium”. Wydarzenie to, trwające przez kilka dni, jest prezentacją działalności laboratorium na zewnątrz, przedstawia jego warsztat i metody pracy, zaprasza do dyskusji nad filozofią i ideami, które mu przyświecają. Towarzyszą temu pokazy pracy w formie wystaw, koncertów, spektakli, projekcji filmowych czy wieczorów autorskich. Uczestnikami i odbiorcami “otwarcia” są przede wszystkim mieszkańcy, do których na co dzień praca laboratorium jest adresowana. Ponadto jednak na wydarzenie to zapraszani są inni partnerzy projektu, którzy mogą brać udział w pokazach i dyskusjach, a także “budowniczowie mostów' z innych ośrodków, dla których jest to cenny czas wymiany doświadczeń, nauki i nawiązywania współpracy. 

Każde “otwarte laboratorium” - w Sejnach, Birmingham i Belej Reczce – będzie miało swój odrębny kierunek, specjalnie wybrany motyw, wokół którego koncentrować się będą wszystkie działania. Pozwoli to lepiej przygotować każde wydarzenie i głębiej eksplorować wybrane elementy warsztatu. Kierunek ten związany będzie z “tematem przewodnim”, wybranym przez każdego z partnerów jako dziedzinę własnej specjalizacji w ramach projektu. 

“Otwarte laboratorium”spełnia w projekcie rolę zawiązującą i scalającą sieć partnerskiej współpracy, rolę wyjścia z własną ideą i pracą ku innym (mieszkańcom regionu, mediom, opinii publicznej, praktykom działań interkulturowych w innych krajach) oraz rolę święta spotkania, podczas którego realizuje się sztukę tworzenia spoiw, a tym samym praktycznie toczy “grę szklanych paciorków”.

Laboratorium wyjazdowe 

W drugim roku projektu planowane są “laboratoria wyjazdowe”. Zorganizowane zostaną w innych miejscach niż przebiega codzienna praca partnerów. Ich celem jest dotarcie do regionów, gdzie nie ma jeszcze instytucjonalnych partnerów dla “gry szklanych paciorków”, istnieje natomiast ogromna potrzeba i zainteresowanie dziedziną praktyk interkulturowych i silna wola partnerów projektu by te regiony znalazły swoje miejsce na mapie europejskiej prowincji pedagogicznej. 

“Laboratorium wyjazdowe” to kilkudniowy intensywny warsztat dla przyszłych praktyków dialogu interkulturowego. Poza przekazem doświadczeń z innych miejsc i wiedzy o tym, co uniwersalne w rzemiośle “budowniczych mostów”, warsztat koncentrować się będzie na przysposobieniu sposobu i narzędzi pracy do uwarunkowań i specyfiki tego regionu, z którego wywodzą się jego uczestnicy. Dlatego tak ważne jest, by był “wyjazdowy” do miejsca jego uczestników, zapraszał do współpracy miejscowych ekspertów, tworzył w danym regionie sprzyjający klimat (w środowiskach artystycznych, wśród liderów wspólnot narodowych i religijnych, w mediach, wśród władz) dla utworzenia tam w przyszłości nowych ogniw “gry szklanych paciorków”. 

Dla “laboratoriów wyjazdowych' wybrane zostały dwa regiony: Bałkany i Kaukaz. Działają tam organizacje, które są współpracownikami partnerów projektu i w przyszłości chcą rozwijać swoją działalność na polu dialogu interkulturowego – Fundacja Synagogi Etz Hayyim w Hani na Krecie oraz Ośrodek Studiów Narodowych i Międzynarodowych w Baku. Organizacje te będą gospodarzami i współorganizatorami warsztatów. Ich uczestnicy w większości wywodzić się będą z jednego z tych dwóch regionów.

Tematy przewodnie: SŁOWO – DŹWIĘK - OBRAZ 
Każdy z partnerów skupi się w pracy nad innym rzemiosła budowniczych mostów, czyniąc z niego temat przewodni swych działań w ramach projektu i “otwartego laboratorium”. 

W Sejnach tym elementem będzie słowo – praca nad językiem, który łączy i nazywa to, co wspólne; nad słownikiem, który przywołuje często zapomniane lub zafałszowane słowa, bez których nie da się zbudować przestrzeni dialogu; nad ekspresją i wizualizacją języka, który jest instrumentem pojednania, rozmowy czy spotkania. 

W Biełej Reczce tym elementem będzie dźwięk – poszukiwanie harmonii różnych dźwięków wydobywanych i odzyskiwanych z pamięci, natury, historii, odrębnych kultur; stworzenie tradycyjną metodą dzwonu, którego od lat nie ma już w tej miejscowości, a poprzez przywrócenie tego dźwięku symboliczne zawiązanie ponownych więzi z przyrodą, pamięcią, sąsiadami; wspólna praca nad pieśniami z dziećmi bułgarskimi i cygańskimi. 

W Birmingham tym elementem będzie obraz – praca z rysunkiem, aparatem fotograficznym, kamerą, komputerem, stałem montażowym, która poprzez prezentacje multi medialne, wystawy czy realizację filmu poszukuje spotkania z innym i animuje przestrzeń dialogu tam, gdzie go wcześniej nie było.

Animatorzy 

Brendan Jackson, Birmingham, artysta i menadzer programów community arts, pracuje lokalnie jak również na skałe międzynarodową, poszerzając granice tego czym jest sztuka, kto ją tworzy i gdzie ja znajdujemy. Jest członkiem stowarzyszenia artystów “Pralnia” (ulinkowac http://www.laundryline.co.uk ) http://www.brendanjackson.co.uk/ 

Pamela Wells, Birmingham, artystka z Kalifornii obecnie mieszka w West Midlands, Wielka Brytania. Używając szerokie spectrum materiałów – wszystko zaczynając od farb po glinę i plastyk – ona inicjuje projekty którymi kieruje, jak również współpracuje z galeriami i organizacjami. Jest członkiem stowarzyszenia artystów “Pralnia” (ulinkowac http://www.laundryline.co.uk ) http://www.pamelawells.co.uk/ 

Beverley Harvey, Birmingham, ponad 25 lat doświadczenia w prowadzeniu programów i projektów z róznymi grupami społecznymi I etnicznymi. Jest członkiem stowarzyszenia artystów “Pralnia” (link http://www.laundryline.co.uk) http://www.laundryline.co.uk/?page_id=49 

Diana Ivanova, Sofia, dyrektor Fundacji Nowa Kultura (link http://www.novakultura.org/), pisarka i dziennikarka, lider licznych projektów lokalnychj I międzynarodowych. 

Nicholas Stavroulakis, Hania, Crete, ukończył studia Islamisticzne na Uniwersytecie w Michigan, doktorat Uniwersytetu Hebrajskiego w Jerozolimie, jako dyrektor Światowego Funduszu Zabytków, prowadził prace nad rekonstrukcją Synagogi Etz Hayyim w Hani (link: http://www.etz-hayyim-hania.org/), której jest obecnie dyrektorem . 

Leila Alieva, Baku, analityk polityczny I niezależny naukowiec z Baku http://www.boell.de/downloads/oelkonferenz/cv_leila_alieva.pdf


Komentarze:

Dodaj swój komentarz:

Imię i nazwisko:*

Adres e-mail:*

Treść:*

ładowanie...

Kod z obrazka:*

 

 pola oznaczone * są wymagane

Szukaj na stronie

Oferta edukacyjna

Darowizny uzyskane przez Fundację Pogranicze

W związku z otrzymaniem darowizn, na podstawie art. 18 ust. 1f, pkt 2 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2011 r. Nr 74, poz. 397, ze zmianami), Fundacja Pogranicze podaje do publicznej informacji, że łączna kwota uzyskana z tego tytułu w okresie od 01.01.2018 r. do 31.12.2018 r. wyniosła 66.006,31 zł.

W 2018 roku Fundacja uzyskała również kwotę 16.106,30 zł w formie wpłat z 1% podatku oraz 5.131,31 z tytułu zbiórki publicznej nr 2018/2901/OR.

Otrzymane darowizny Fundacja Pogranicze w całości przeznaczyła na realizację działań statutowych.

Towarzystwo Inwestycji Społeczno – Ekonomicznych S.A. w Warszawie udzieliło nam pożyczki na zamknięcie inwestycji oraz pomogło zorganizować montaż finansowy przy współpracy z Polskim Bankiem Spółdzielczym w Ciechanowie dla zapewnienia pełnej płynności przy prowadzeniu inwestycji związanej z rewitalizacją zabytkowego kompleksu dworskiego w Krasnogrudzie, w którym powstaje Międzynarodowe Centrum Dialogu.

www.tise.pl

Informacja o plikach cookies

Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.

"Biuletyn Pogranicza" w Twojej skrzynce

INFORMACJA O POLITYCE PRYWATNOŚCI