Józef Kwiek - Cygańskie legendy o Jerzym Ficowskim.

Już od przeszło pięciu wieków od Karpat do Bałtyku płynie przez Polskę... Ganges, bo po obu stronach naszej wielkiej rzeki żyje prawdziwie hinduskie plemię. 

Przybyło znad Świętej Rzeki poprzez Azję Mniejszą, Grecję, Węgry... Wiadomo – chodzi o nas – Cyganów. 

Już w XV wieku są pierwsze ślady naszego przybycia do Polski. Ileż zmieniło się od nowych czasów w kraju i na świecie! A Cyganie ze swoim sposobem bytowania nie zmienili się zbytnio przez pół tysiąclecia. Te same odwieczne prawa i obyczaje, te same tradycje i stroje, jakżeż powoli i opornie ulegające nieznacznym przemianom. Słowem – Cyganie to naród doskonale konserwujący wszystko to, co cygańskie. 


Pierwszym obowiązkiem każdego Cygana jest strzec rodzimych tajemnic i nie pozwalać, aby cokolwiek z nich przeniknęło na zewnątrz. I nic w tym dziwnego, że wszelkie prawa obyczajowe, tradycje, język – przetrwały aż do dziś. 

Przypadkowy obserwator życia Cyganów niewiele wiedział o tym trochę tajemniczym, trochę romantycznym świecie. Niedostępny świat Cyganów nie wiadomo jak długo jeszcze pozostawałby „czarną magią” dla ludzi zainteresowanych tym ludem i jego życiem, gdyby nie Jerzy Ficowski – poeta, który podjął bardzo ciekawe zadanie: badanie cygańskiego folkloru, języka, historii. 

O tym, czego dokonał na tym polu najlepiej świadczą jego książkowe prace z tej dziedziny, a między innymi książki „Cyganie polscy” i „Pieśni Papuszy”, jak również zapowiadana nowa księga pt. „Cyganie na polskich drogach” – w których rzuca wiele światła na dzieje i obyczaje cygańskie. Słowem, jest jednym z najwybitniejszych cyganologów w Europie, a sądzę, że nawet na świecie, zważywszy ścisłą izolację społeczności cygańskiej. 

Pisząc te słowa pragnąłbym dowieść czytelnikom, że nie tylko cyganolog może pisać o Cyganach, ale także Cyganie potrafią coś niecoś napisać o swoim cyganologu, który zawędrował aż do ich... legend! 

Są to różne opowieści. Cyganie nie wiedzą, czy zrodziła je prawda, czy plotka, ale na ogół dowierzają im. Jakkolwiek było – one istnieją, krążą z ust do ust, i choć należą raczej do świata baśniowych podań, niż do realnego świata faktów, sami Cyganie powtarzają je sobie w różnych odmianach, biorąc zmyślenia za dobrą monetę, uzupełniając nowymi, wyimaginowanymi szczegółami. U źródeł większości tych legend leży chęć wyjaśnienia sobie niebywałego zjawiska, jakim jest „obcy”, który został wtajemniczony w cygańszczyznę. 

Wędrując wozem cygańskim od lasu do lasu, nasłuchałem się od wczesnego dzieciństwa różnych opowiadań, baśni, legend, prawionych zazwyczaj przez sędziwych starców przy ogniskach cygańskich taborów. Tematem coraz częstszych rozważań i bajań stawał się Jerzy Ficowski. 

Niektórzy, zapytywani o niego, z zapałem przyznawali się do najzażylszej z nim przyjaźni, wspominali o – kto wie czy rzeczywistych, czy zmyślonych – ucztach leśnych, jakie im stawiał w taborze, o wspólnie wychylonych kielichach, wspólnie zjedzonych jeżach (cygański przysmak) i przegadanych u ogniska wieczorach. 

„Przekrój” nr 2623 z 15.XI.1964 r. 


Komentarze:

Dodaj swój komentarz:

Imię i nazwisko:*

Adres e-mail:*

Treść:*

ładowanie...

Kod z obrazka:*

 

 pola oznaczone * są wymagane

Szukaj na stronie

Pogranicze on-line - prezentacja w przestrzeni wirtualnej naszych artystycznych i edukacyjnych działań w Sejnach i Krasnogrudzie, a także na innych pograniczach świata.

Szedyk

 

Raphael Rogiński - BACH Bleach - Sejny - LIVE

 

The Market / Targ

 

Oferta edukacyjna

Darowizny uzyskane przez Fundację Pogranicze

W związku z otrzymaniem darowizn, na podstawie art. 18 ust. 1f, pkt 2 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2011 r. Nr 74, poz. 397, ze zmianami), Fundacja Pogranicze podaje do publicznej informacji, że łączna kwota uzyskana z tego tytułu w okresie od 01.01.2019 r. do 31.12.2019 r. wyniosła 58.155,28 zł.

W 2019 roku Fundacja uzyskała również kwotę 8.846,30 zł w formie wpłat z 1% podatku oraz 10.212,62 z tytułu zbiórki publicznej nr 2018/2901/OR.

Otrzymane darowizny Fundacja Pogranicze w całości przeznaczyła na realizację działań statutowych.

Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.

INFORMACJA O POLITYCE PRYWATNOŚCI