Krasnogruda nr 12. Czerep rubaszny i Europa, Monika Żmijewska, "Gazeta Wyborcza", 6-7.01.2001.

CZEREP RUBASZNY I EUROPA 

Zdumiewające! Jakiż żywotny jest ten dziesięciomilionowy naród już od kilku dziesiątków lat pozbawiony własnej elity przywódczej, prawie nie mówiący własnym językiem, nie znający własnych dziejów. Jak ten naród, który w swej polityce na przestrzeni całej swej tysiącletniej historii nie znał despotyzmu, agresywności i absolutyzmu, ten naród, którego terytorium było areną wszystkich wojen światowych, obcych absolutyzmów i despotyzmów, naród wielekroć redukowany o jedną czwartą, o jedną trzecią, o połowę - jakim cudem ten naród przetrwał?" - tak w najnowszym, dwunastym już numerze "Krasnogrudy" pisze Siarhiej Dubawiec.


Ów naród to Białorusini. I właśnie Białorusi poświęcony jest cały numer "Krasnogrudy", pisma Małych Ojczyzn Europy Środkowowschodniej, wydawanej przez Pogranicze Sztuk, Kultur, Narodów w Sejnach. 

Czytamy tu o rzeczach ważnych i interesujących. Bowiem grudniowa "Krasnogruda" to rozpisana na wielojęzyczne głosy rzecz o poszukiwaniu tożsamości, o odkrywaniu Białorusi dla siebie, o białoruskich lękach i tęsknotach, wreszcie o rodzeniu się świadomości wolności narodu. 

Jaka jest więc ta Białoruś? 

Siarhieja Dubawca od jakichś 15 lat, od kiedy uświadomił sobie, kim jest - prześladuje wrażenie odchodzenia. Mówi: "Gdy zastanawiam się nad moim narodem, nad Białorusinami - pierwsze moje doznanie, pragnienie, azymut to przede wszystkim poczucie nieadekwatności i pragnienie odejścia. Azymut - wolność. Białorusini bowiem odchodzą. Skąd? Dokąd? Jakim szlakiem?". I konkluduje: "Przez dziesiątki lat zniszczono wieś - kosmos narodu. Ale oto przed paroma laty Białorusini jęli ponownie ukazywać się na arenie wydarzeń, chociaż w zasadzie powinni przestać istnieć." 

Z kolei Sokrat Janowicz, polsko-białoruski pisarz mieszkający w Krynkach na Białostocczyźnie, pisze o Białorusi jako o zjawisku europejskim: "Europą jest wszystko to, co znajduje się poza Rosja. Także Białoruś". Pisze też o człowieku, niezwykle ważnym dla Białorusi i dla Polski - Jerzym Giedroyciu, dzięki któremu Janowicz po części odkrył dla siebie Białoruś: "Pamiętam swoje pierwsze zetknięcie z »Kulturą«. Od razu znalazłem się pod wrażeniem tematyki białoruskiej i akcentowania jej wagi w roztrząsaniu problemów polskich. To było oszałamiające odkrycie. Nie przypuszczałem, że białoruski okrawek olbrzymiego Związku Radzieckiego może się okazać tak istotny. (...) I tu nagle »Kultura« z tekstami, z których wynikało, iż nie jesteśmy wcale poczciwinami z głodowymi zaciekami na policzkach i dość pustymi czerepami rubasznymi?!...". 

No więc jaka jest Białoruś? Wyłania się tu z pięknych wierszy Alesia Riazanau, Alesia Czobata, Natalii Arsieńniewej i Jana Czykwina. Z przejmujących, ale też i czasem humorystycznych, metafizycznych przypowieści Wasila Bykaua. Z opowiadań Siarhieja Astrawca. Z metaforycznych makabresek Ihara Sidaruka. 

Fragment Białorusi to też Grzybowszczyzna, w której wokół proroka Eliasza Klimowicza kilkadziesiąt lat temu skupili się jego wyznawcy, tworząc jeden z najpiękniejszych pod słońcem mitów, i o której niezwykle pisze Krzysztof Czyżewski. Białoruś to też słynny malarz Leon Tarasewicz, na co dzień mieszkający w Waliłach pod Gródkiem, i publicysta Sokrat Janowicz, którego Siarhiej Dubawiec ciepło nazywa Syzyfem uparcie toczącym w górę kamień... 

I wielu, wielu innych. 

Są w dwunastym numerze i inne ciekawe rzeczy: fragmenty feerycznej komedii Tadeusza Słobodzianka pt. "Towarzysz Chrystus, czyli sen pluskwy", raport o mniejszościach narodowych na Grodzieńszczyźnie, "Wypiski z notatek" redaktora Jerzego Giedroycia. Gorąco polecam. 

Monika Żmijewska, "Gazeta Wyborcza", 6-7 stycznia 2001

Krasnogruda nr 12, Sejny 2000, Pogranicze.


Komentarze:

Dodaj swój komentarz:

Imię i nazwisko:*

Adres e-mail:*

Treść:*

ładowanie...

Kod z obrazka:*

 

 pola oznaczone * są wymagane

Szukaj na stronie

Od 1 września

Dwór Miłosza w Krasnogrudzie

czynny od poniedziałku do piątku 10.00 - 16.00

 

 

 

 Instytucja współprowadzona przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego RP.

 

  Instytucja Kultury Województwa Podlaskiego

 

IV Kongres Archiwistyki Społecznej

"Krasnogrudzkie Archiwum Pogranicza. Opowieść Małgorzaty Sporek-Czyżewskiej" 

 

  

 

SEJNEŃSKA KSIĘGA BAŚNI- OPOWIADA POMYSŁODAWCZYNI BOŻENA SZROEDER

 

,,Atlas Sejneńskiego Nieba" 

wystawa Małgorzaty Dmitruk, Biała Synagoga

 

  

,,Żegaryszki II i Inne" 

wystawa Krzysztofa Czyżewskiego, Krasnogruda, aleja Gabrielii

 

 

  

 

 

Szanowni Państwo, drodzy Przyjaciele, kochani Rodzice, Sąsiedzi, Goście Sejn i Krasnogrudy, 

Bardzo zachęcamy do wsparcia Fundacji Pogranicze 1%-em Waszego podatku. Pomoc taka dla nas w dzisiejszych czasach jest jedną z możliwych dróg utrzymania naszego miejsca.  

Jak można przekazać 1% swojego podatku dla Organizacji Pożytku Publicznego jaką jest Fundacja Pogranicze? W zeznaniu podatkowym należy wpisać KRS Fundacji Pogranicze: 0000178248.

 

 

 

 

 

Oferta edukacyjna

Darowizny uzyskane przez Fundację Pogranicze

W związku z otrzymaniem darowizn, na podstawie art. 18 ust. 1f, pkt 2 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2011 r. Nr 74, poz. 397, ze zmianami), Fundacja Pogranicze podaje do publicznej informacji, że łączna kwota uzyskana z tego tytułu w okresie od 01.01.2020 r. do 31.12.2020 r. wyniosła 88.736,29 zł.

W 2020 roku Fundacja uzyskała również kwotę 9.545,20 zł w formie wpłat z 1% podatku oraz 5.667,98 z tytułu zbiórki publicznej nr 2018/2901/OR.

Otrzymane darowizny Fundacja Pogranicze w całości przeznaczyła na realizację działań statutowych.

Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.

INFORMACJA O POLITYCE PRYWATNOŚCI