Świat według ćwierćinteligenta

Świat według ćwierćinteligenta. 
 
Jak wyglądałaby Zwięzła historia XX wieku napisana przez kogoś, kto wiedzę o świecie czerpie wyłącznie z gazet i telewizji? Tak jak Europeana Patrika Ourzednika (1957), czeskiego poety i tłumacza z Paryża.

Ta książka była przyczyną jednego z największych nieporozumień literackich ostatnich lat. Uznana przez dziennik "Lidove Noviny" za książkę roku 2001 doczekała się kilku przekładów i wielu pochlebnych ocen ze strony recenzentów, którzy wzięli ją na serio. Tymczasem jest to jawna kpina z języka, jakim współczesne media opisują świat; eksperyment lingwistyczny pod hasłem: ile przeciętny zjadacz chleba rozumie z tego, co czyta. 
 
Ta książka ma przy tym pewien dodatkowy smaczek. Jej autor jest Czechem, więc podczas lektury pojawiają się skojarzenia choćby z twórczością Bohumila Hrabala. Jeden z czeskich recenzentów pisał nawet, że to historia XX wieku napisana przez stryja Pepina, zwariowanego szewca i eksżołnierza armii austrackiej, narratora hrabalowskich "Lekcji tańca dla starszych i zaawansowanych". Z prozą Hrabala i jego bohaterami książka Ourzednika nie ma jednak nic wspólnego. 
 
Czym zatem są Europeana? To - jak słusznie zauważa Zbigniew Machej - "antypoemat prozą" poświęcony najbardziej charakterystycznym zjawiskom XX w. Spośród nich na plan pierwszy wybijają się nazizm i hitleryzm, Auschwitz i Gułag oraz obie wojny światowe, ale także eugenika czy eutanazja. Wszystko to opowiedziane jest za pomocą całych zdań i fraz zaczerpniętych z gazet i twórczo rozwijanych przez narratora, który z powodzeniem udaje kompletnego bęcwała. 
 
Oto próbka: "Niektórzy historycy mówili, że XX wiek zaczął się dopiero w roku 1914 wraz z wybuchem wojny, która była w historii pierwszą z udziałem tylu państw i pierwszą, w której zmarło tylu ludzi, a podczas niej latały sterowce i aeroplany bombardujące na tyłach miast także ludność cywilną, a łodzie podwodne zatapiały statki, a działa wystrzeliwały pociski lobem na odległość dziesięciu lub nawet dwunastu kilometrów. (...) Poległych Francuzów było w sumie 2 681 kilometrów, Anglików 1 547 km, a Niemców 3 010 km, przy przeciętnej długości jednego trupa 172 cm. Na całym świecie poległych żołnierzy było łącznie 15 508 km". 
 
Wrażenie absurdu rośnie tu ze strony na stronę; już po kilkunastu czytelnikowi włosy stają na głowie - lecz nie z powodu opisywanych w książce okropności, tylko ze zgrozy nad tym, jak możliwe jest takie stężenie głupoty na tak niewielkiej powierzchni. 
Zarazem jest to największy feler Europeanów - już po kilkunastu stronach takiego kontrolowanego bełkotu resztę można sobie dośpiewać samemu. Ale czy nie o to właśnie, by czytelnik zdał sobie z tego sprawę, chodziło autorowi?
 
Aleksander Kaczorowski, "Gazeta Wyborcza" 01.01 2005
Patrik Ouředník, “Europeana. Zwięzła historia XX wieku”. Przełożył Jan Stachowski. Sejny 2005, Fundacja Pogranicze.

Komentarze:

Dodaj swój komentarz:

Imię i nazwisko:*

Adres e-mail:*

Treść:*

ładowanie...

Kod z obrazka:*

 

 pola oznaczone * są wymagane

Szukaj na stronie

Od 1 września

Dwór Miłosza w Krasnogrudzie

czynny od poniedziałku do piątku 10.00 - 16.00

 

 

 

 Instytucja współprowadzona przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego RP.

 

  Instytucja Kultury Województwa Podlaskiego

 

IV Kongres Archiwistyki Społecznej

"Krasnogrudzkie Archiwum Pogranicza. Opowieść Małgorzaty Sporek-Czyżewskiej" 

 

  

 

 

 

,,Atlas Sejneńskiego Nieba" 

wystawa Małgorzaty Dmitruk, Biała Synagoga

 

  

,,Żegaryszki II i Inne" 

wystawa Krzysztofa Czyżewskiego, Krasnogruda, aleja Gabrielii

 

 

  

 

 

Szanowni Państwo, drodzy Przyjaciele, kochani Rodzice, Sąsiedzi, Goście Sejn i Krasnogrudy, 

Bardzo zachęcamy do wsparcia Fundacji Pogranicze 1%-em Waszego podatku. Pomoc taka dla nas w dzisiejszych czasach jest jedną z możliwych dróg utrzymania naszego miejsca.  

Jak można przekazać 1% swojego podatku dla Organizacji Pożytku Publicznego jaką jest Fundacja Pogranicze? W zeznaniu podatkowym należy wpisać KRS Fundacji Pogranicze: 0000178248.

 

 

 

 

 

Oferta edukacyjna

Darowizny uzyskane przez Fundację Pogranicze

W związku z otrzymaniem darowizn, na podstawie art. 18 ust. 1f, pkt 2 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2011 r. Nr 74, poz. 397, ze zmianami), Fundacja Pogranicze podaje do publicznej informacji, że łączna kwota uzyskana z tego tytułu w okresie od 01.01.2020 r. do 31.12.2020 r. wyniosła 88.736,29 zł.

W 2020 roku Fundacja uzyskała również kwotę 9.545,20 zł w formie wpłat z 1% podatku oraz 5.667,98 z tytułu zbiórki publicznej nr 2018/2901/OR.

Otrzymane darowizny Fundacja Pogranicze w całości przeznaczyła na realizację działań statutowych.

Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.

INFORMACJA O POLITYCE PRYWATNOŚCI