Tajne nauczanie podczas II Wojny Światowej

Tajne nauczanie podczas II wojny światowej w Sejnach rozpoczęło się wraz z wtargnięciem Niemców i zamknięciem litewskich i polskich szkół. 13 października 1939 roku niemieckie wojsko zaczęło zajmować budynki szkolne, wkrótce potem okupanci zaczęli wywozić najcenniejsze książki do Królewca.


Pozostałe książki niszczono lub palono. Nauczyciele nie pozostawali bierni tej sytuacji. Jedyną formą było tajne nauczanie jednostkowe lub w kompletach. Nauczyciele prowadzili naukę u siebie lub w domach rodziców. Na poziomie podstawowym nauczali Helena Dziedzicowa, Maria Klimkowa, Aldona Kasperowicz, Maria Moraczewska, Zofia i Jan Ołeksiukowie, Władysław Pachutko, Irena Piotrowska-Staniewicz, Bronisław Zamojski, Józefa Heybowicz,Wiktoria Kazimierczyk, Maria Wierzbicka Najczęstszymi przykrywkami do prowadzenia tajnego nauczania była gra w szachy u chłopców i robótki ręczne u dziewcząt. Z braku książek do nauki młodzież korzystała z czasopism: „Płomyk”, „Płomyczek”. Ponieważ papier i zeszyty były sprzedawane jedynie Niemcom i były bardzo drogie, często uczniowie musieli pisać na czym się tylko dało np. papierach opakunkowych. Najwięcej uczniów w kompletach gromadziła pani Maria Klimkowa (30 dzieci) i Zofia i Jan Ołeksiukowie (27 dzieci). Niedługo potrwał pierwszy okres tajnego nauczania. Nastąpiły masowe aresztowania sejneńskich nauczycieli. Niemcy mieli przygotowaną listę osób, widniały na niej takie nazwiska jak: ks. dr Michał Piaszczyński, Józef Klimko, ks. Stanisław Wierzbowski. Aresztowano również wielu nauczycieli z innych miejscowości np. z Poćkun, Puńska, Gib i Macharc. Aresztowanych przewieziono do siedziby Gestapo w Suwałkach. Jednak nie wszyscy Niemcy byli wrogo nastawieni do nauczania Polaków. Jedną z takich osób była Lidia Neunbacker, kierowniczka szkoły dla dzieci funkcjonariuszy i volksdeutchów, która nie tylko wiedziała o tajnych kompletach i nigdy o nich nie doniosła, a nawet pomagała w pewnym stopniu. Szacuje się, że w tajnym nauczaniu na ziemiach sejneńskich brało udział około 273 dzieci. Od chwili wejścia Niemców szkoły z litewskim językiem nauczania były polikwidowane i nieczynne. Budynki szkolne zajmowali Niemcy dla wojska i urzędów administracyjnych. Niewielka część dzieci litewskich uczyła się po drugiej stronie granicy, gdzie istniały szkoły litewskie. Nie prowadzono natomiast na szerszą skalę tajnego nauczania dla dzieci litewskich (niektórzy rodzice, w miarę umiejętności uczyli sami swe dzieci). Tajne nauczanie skończyło się wraz z przybyciem do Sejn Armii Czerwonej 2 sierpnia 1944 roku.


Komentarze:

Dodaj swój komentarz:

Imię i nazwisko:*

Adres e-mail:*

Treść:*

ładowanie...

Kod z obrazka:*

 

 pola oznaczone * są wymagane

Szukaj na stronie

Oferta edukacyjna

Darowizny uzyskane przez Fundację Pogranicze

W związku z otrzymaniem darowizn, na podstawie art. 18 ust. 1f, pkt 2 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2011 r. Nr 74, poz. 397, ze zmianami), Fundacja Pogranicze podaje do publicznej informacji, że łączna kwota uzyskana z tego tytułu w okresie od 01.01.2018 r. do 31.12.2018 r. wyniosła 66.006,31 zł.

W 2018 roku Fundacja uzyskała również kwotę 16.106,30 zł w formie wpłat z 1% podatku oraz 5.131,31 z tytułu zbiórki publicznej nr 2018/2901/OR.

Otrzymane darowizny Fundacja Pogranicze w całości przeznaczyła na realizację działań statutowych.

Towarzystwo Inwestycji Społeczno – Ekonomicznych S.A. w Warszawie udzieliło nam pożyczki na zamknięcie inwestycji oraz pomogło zorganizować montaż finansowy przy współpracy z Polskim Bankiem Spółdzielczym w Ciechanowie dla zapewnienia pełnej płynności przy prowadzeniu inwestycji związanej z rewitalizacją zabytkowego kompleksu dworskiego w Krasnogrudzie, w którym powstaje Międzynarodowe Centrum Dialogu.

www.tise.pl

Informacja o plikach cookies

Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.

"Biuletyn Pogranicza" w Twojej skrzynce

INFORMACJA O POLITYCE PRYWATNOŚCI